Successiewet 1956 — tegenlezingNaslag

DE VRIJSTELLING

Naslag · Vrijstelling erfbelasting

Vrijstelling erfbelasting 2026: alle bedragen en tarieven

Bijgewerkt 19 augustus 2026 · leestijd 6 min · Successiewet 1956

In 2026 is een partner tot € 828.035 vrijgesteld van erfbelasting, een kind en kleinkind tot € 26.230, en overige verkrijgers tot € 2.769. Boven die grenzen geldt 10–20% voor partner en kind, 18–36% voor kleinkinderen en 30–40% voor overige verkrijgers, met een schijfgrens van € 158.669.

Vrijstellingen erfbelasting 2026, per relatie

RelatieVrijstelling
Partner€ 828.035
Kind en kleinkind€ 26.230
Kind met een beperking€ 78.671
Ouders (samen, niet per ouder)€ 62.110
Overige verkrijgers€ 2.769

De verhoogde vrijstelling voor een kind met een beperking geldt onder twee voorwaarden: het kind kan naar verwachting de eerstkomende drie jaar niet meer dan de helft verdienen van wat een niet-beperkt kind zou verdienen, en de overledene droeg meer dan de helft van de kosten van het levensonderhoud van het kind.

Tarieven erfbelasting 2026

De schijfgrens ligt voor alle tariefgroepen op € 158.669. Onder die grens geldt het lage tarief van de tariefgroep, erboven het hoge.

TariefgroepWieTot € 158.669Vanaf € 158.669
IPartner, kind, kind met beperking10%20%
IAKleinkind (en verder afstammelingen)18%36%
IIOuders, overige verkrijgers30%40%

Let op de tariefgroep van ouders: zij hebben een eigen, relatief ruime vrijstelling (€ 62.110 samen), maar vallen voor het tarief in dezelfde groep als broers, zussen en verdere familie — 30% en 40%, niet het lage kindtarief.

Rekenvoorbeeld per relatie

Telkens op een verkrijging van € 300.000, om de tariefgroepen onderling vergelijkbaar te maken:

RelatieBelast na vrijstellingErfbelasting
Partner€ 0 (onder vrijstelling)€ 0
Kind€ 273.770€ 38.887
Kleinkind€ 273.770€ 69.997
Kind met beperking€ 221.329€ 28.399
Ouders (samen)€ 237.890€ 79.289
Overige verkrijger€ 297.231€ 103.026

Op precies hetzelfde bedrag van € 300.000 loopt de aanslag uiteen van € 0 tot ruim € 103.000, puur afhankelijk van de familierelatie met de overledene — niet van de behoefte of de omstandigheden van de verkrijger.

De dubbele vrijstelling

"Dubbele vrijstelling erfbelasting" wordt in de praktijk voor twee verschillende situaties gezocht, en de uitkomst is tegenovergesteld.

Twee verkrijgingen, één nalatenschap: verkrijgt iemand op meer dan één manier uit dezelfde nalatenschap — bijvoorbeeld als erfgenaam volgens het testament én als legataris van een specifiek legaat — dan telt de Belastingdienst beide verkrijgingen bij elkaar op en trekt zij de vrijstelling van die persoon maar één keer af. Wie op een dubbele vrijstelling hoopte, komt hier bedrogen uit: het is geen voordeel maar een optelsom.

Twee verkrijgingen, twee nalatenschappen: erft een kind bij het overlijden van de eerste ouder én, jaren later, bij het overlijden van de tweede ouder, dan zijn dat juridisch twee aparte verkrijgingen uit twee aparte nalatenschappen — en dus wél twee keer een eigen vrijstelling van € 26.230. Dit is precies het mechanisme achter de wettelijke verdeling (reken het door in de rekentool onder "beide overlijdens") en achter instrumenten die de tweede verkrijging bewust splitsen, zoals de tweetrapsmaking.

Vrijstelling en successierecht

Wie op "vrijstelling successierecht" zoekt, zoekt naar dezelfde heffing onder haar oude naam. Tot de modernisering van de Successiewet 1956 per 1 januari 2010 heette de erfbelasting officieel successierecht, en schenkbelasting heette recht van schenking. De namen veranderden, de wet niet: het is nog altijd de Successiewet 1956 die beide belastingen regelt, en de vrijstellingen en tarieven op deze pagina gelden voor wat vroeger successierecht heette. Bedragen van vóór 2010 — of van welk jaar dan ook vóór 2026 — gelden niet meer; elke vrijstelling wordt jaarlijks opnieuw geïndexeerd. De geschiedenis van die naamswisseling en van de wet zelf staat in hoofdstuk 1 van het Standaardwerk.

Meer per relatie

Uitgewerkte gidsen met rekenvoorbeeld per situatie:

Wat deze vrijstellingen voor uw eigen nalatenschap betekenen — met een woning tegen WOZ-waarde, meerdere kinderen en eventueel de wettelijke verdeling over beide overlijdens — rekent de rekentool voor. Waarom deze tabel, met haar factor-dertig verschil tussen partner en overige verkrijger op exact hetzelfde bedrag, geen rechtvaardige heffing beschrijft maar een heffing naar vermogenssoort en verwantschap, staat in hoofdstuk 4 van het Standaardwerk.

Veelgestelde vragen

Wat is de vrijstelling erfbelasting 2026?

In 2026 is een partner tot € 828.035 vrijgesteld, een kind en kleinkind tot € 26.230, een kind met een beperking tot € 78.671, ouders samen tot € 62.110, en overige verkrijgers tot € 2.769.

Wat betekent "dubbele vrijstelling" bij erfbelasting?

Twee betekenissen: verkrijgingen uit dezelfde nalatenschap worden samengeteld met maar één vrijstelling (geen voordeel); verkrijgingen uit twee aparte nalatenschappen — zoals bij twee opeenvolgende overlijdens van ouders — krijgen elk hun eigen vrijstelling (wél een reëel verschil).

Heet erfbelasting ook wel successierecht?

Ja, tot de modernisering per 1 januari 2010; sindsdien heet de heffing erfbelasting, al heet de onderliggende wet nog steeds de Successiewet 1956.

← naar de voorpagina